Sağlık kaygısı için
online danışmanlık.
Bedeninizdeki küçük bir ağrıyı ya da tuhaf bir hissi fark ettiğinizde aklınıza hemen ciddi bir hastalık geliyor, saatlerce internette belirti araştırıyor ya da doktordan çıktıktan kısa süre sonra yeniden endişelenmeye başlıyorsanız yalnız değilsiniz. Sağlık kaygısı, bedensel duyumların sürekli bir tehlike işareti gibi yorumlanmasıdır ve kişiyi çok yorar. Online görüşmelerde bu döngüyü birlikte anlıyor ve bedeninizle daha sakin bir ilişki kurmak için çalışıyoruz.
- Online, bireysel
- 40–50 dk seans
- Ücretsiz 15 dk tanışma
- BDT temelli
Tuğçe DemirtaşPsikolojik Danışman
Sağlık kaygısı nasıl anlaşılır?
- Ciddi bir hastalığınız olduğu ya da olacağı konusunda sürekli endişe
- Nabız, ben, lekeler veya bedensel duyumları sık sık kontrol etme
- Belirtileri saatlerce internette araştırma ve her seferinde daha çok korkma
- Doktora sık gitme ya da tersine, kötü bir haber alma korkusuyla hiç gitmeme
- Normal test sonuçlarından kısa süre sonra yeniden şüphe duyma
- Yakınlarınızdan sürekli “iyisin, bir şeyin yok” onayı isteme
Sağlık kaygısı döngüsü nasıl işler?
Döngü çoğu zaman sıradan bir bedensel duyumla başlar: bir çarpıntı, baş ağrısı ya da mide rahatsızlığı. Zihin bu duyumu ciddi bir hastalığın işareti olarak yorumlar. Kaygı arttıkça beden daha gergin hâle gelir ve yeni duyumlar ortaya çıkar; bu da ilk yorumu doğruluyormuş gibi hissettirir.
Kontrol etmek, araştırmak ya da güvence istemek kısa bir rahatlama sağlar. Ancak bu rahatlama kalıcı olmaz ve zihin bir sonraki belirsizlikte aynı davranışa daha hızlı başvurur. İnternette yapılan araştırmalar ise çoğu zaman en kötü ihtimalleri öne çıkardığı için kaygıyı büyütür.
Önce tıbbi değerlendirme
Yeni ya da değişen belirtileriniz varsa önce bir hekime başvurmanız önemlidir. Psikolojik çalışma tıbbi değerlendirmenin yerini tutmaz. Görüşmelerde hedefimiz belirtileri yok saymak değil; hekim değerlendirmesinden sonra da süren, günlük hayatınızı kısıtlayan kaygıyla baş etmektir.
Gerçek bir sağlık sorunu yaşayan kişilerde de sağlık kaygısı görülebilir. Bu durumda da amaç, tedavinizi aksatmadan kaygının hayatınızı yönetmesinin önüne geçmektir.
Sağlık kaygısı için online görüşmelerde nasıl çalışıyoruz?
BDT temelli çalışmalarda önce kaygının sizde hangi duyumlarla, hangi düşüncelerle ve hangi davranışlarla sürdüğünü birlikte haritalandırıyoruz. Kontrol etme, araştırma ve güvence isteme davranışlarının kaygı üzerindeki etkisini birlikte gözlemliyoruz.
Ardından bedensel duyumlara alternatif açıklamalar üretmeyi, belirsizlikle kalabilmeyi ve kontrol davranışlarını adım adım azaltmayı çalışıyoruz. Amaç, bedeninizi sürekli bir tehlike kaynağı gibi değil, zaman zaman tuhaf ama çoğunlukla zararsız sinyaller veren bir sistem olarak görebilmektir.
Bugünden neler deneyebilirsiniz?
- Belirti araştırmak için internete bakma isteği geldiğinde kendinize 30 dakika bekleme süresi verin.
- Beden kontrolünü (nabız, ayna, dokunma) bir hafta boyunca not edin; sıklığını görmek ilk adımdır.
- Endişe verici bir duyumu fark ettiğinizde, bunun kaygının kendisinden kaynaklanabileceği ihtimalini de yazın.
- Güvence istediğiniz kişilere bu döngüyü anlatın ve birlikte daha az onay istemeyi deneyin.
Sık sorulan sorular
Sağlık kaygısı ile gerçek bir hastalığı nasıl ayırt ederim?
Bu ayrımı yapmak hekimin görevidir. Yeni veya değişen belirtilerde önce tıbbi değerlendirme gerekir. Görüşmelerde, hekim değerlendirmesinden sonra da süren ve hayatınızı kısıtlayan kaygı üzerinde çalışıyoruz.
Sürekli internette belirti araştırıyorum, bu normal mi?
Çok yaygın bir davranıştır ve kısa vadede rahatlatır. Ancak arama sonuçları çoğu zaman en kötü ihtimalleri öne çıkardığı için uzun vadede kaygıyı artırır. Bu davranışı adım adım azaltmak görüşmelerin önemli bir parçasıdır.
Sağlık kaygısı panik atakla ilişkili mi?
İkisi birlikte görülebilir. Panik atakta ani ve yoğun korku ön plandadır; sağlık kaygısında ise hastalık olasılığına dair süregelen endişe. Hangisinin sizde öne çıktığını birlikte değerlendiriyoruz.
Doktorum bir şeyim olmadığını söylüyor ama rahatlayamıyorum.
Bu, sağlık kaygısının en sık görülen özelliklerinden biridir. Rahatlamanın kısa sürmesi, kaygının bilgiyle değil belirsizliğe tahammülle ilgili olduğunu gösterir. Görüşmelerde tam olarak bu noktaya odaklanıyoruz.
Ondokuz Mayıs Üniversitesi Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik mezunu; İstanbul Üniversitesi'nde Havacılık Psikolojisi yüksek lisansına devam ediyor. Bilişsel davranışçı terapi ve şema terapi eğitimlerini tamamladı.