Bilişsel davranışçı terapi (BDT) nedir, nasıl işler?

Düşünce, duygu ve davranış döngüsü

BDT'nin temel fikri şudur: Bir olayı nasıl yorumladığımız, o olay karşısında ne hissettiğimizi ve ne yaptığımızı büyük ölçüde belirler.

Örneğin bir arkadaşınız mesajınıza saatlerce cevap vermediğinde “Bana kızdı” diye düşünürseniz kaygılanır, belki tekrar tekrar mesaj atarsınız. “Muhtemelen yoğun” diye düşünürseniz daha sakin kalırsınız. Olay aynıdır; farkı yaratan yorumdur. BDT'de bu yorumları fark etmeyi ve gerektiğinde daha dengeli alternatifler geliştirmeyi öğreniriz.

Bir BDT seansı nasıl geçer?

Seanslar arasındaki bu çalışmalar BDT'nin önemli bir parçasıdır. Görüşmede konuşulanlar ancak günlük hayatta denendiğinde kalıcı bir değişime dönüşür.

• Seansın başında bir önceki haftanın kısa değerlendirmesi yapılır.
• Birlikte o günün gündemi belirlenir.
• Seçilen konu üzerinde düşünce kayıtları, davranış deneyleri veya problem çözme gibi yöntemlerle çalışılır.
• Seans sonunda bir sonraki görüşmeye kadar denenecek küçük bir çalışma planlanır.

BDT hangi konularda kullanılır?

BDT; kaygı, panik atak, sosyal kaygı, depresif duygudurum, sınav kaygısı, uyku sorunları, özgüven ve fobiler gibi pek çok konuda kullanılır. Uçak korkusu gibi belirli korkularla çalışmada da kaçınılan durumlara kademeli olarak yaklaşmaya dayanan BDT teknikleri sık tercih edilir.

Her yaklaşım her kişiye aynı ölçüde uygun değildir. Uzun süredir tekrar eden ilişki ve duygu örüntülerinde şema terapi gibi BDT'den gelişmiş yaklaşımlar da tamamlayıcı olarak kullanılabilir.

BDT kaç seans sürer?

BDT genellikle diğer bazı yaklaşımlara göre daha kısa süreli ve hedef odaklıdır. Ancak kesin bir seans sayısı başvuru konusuna, sorunun ne kadar süredir devam ettiğine ve hedeflere göre değişir. İlerleme düzenli aralıklarla birlikte değerlendirilir.