Psikolog, psikolojik danışman ve psikiyatrist arasındaki fark nedir?
Psikolog psikoloji bölümünden, psikolojik danışman ise psikolojik danışmanlık ve rehberlik (PDR) bölümünden mezun olur. Psikiyatrist ise tıp fakültesinden sonra psikiyatri uzmanlığı yapmış bir hekimdir; tanı koyabilir ve ilaç yazabilir. Hangisine başvuracağınız, yaşadığınız zorlanmanın türüne ve ihtiyaç duyduğunuz desteğe göre değişir.
Tuğçe DemirtaşPsikolojik Danışman
Psikolojik danışman kimdir?
Psikolojik danışmanlar, eğitim fakültelerinin psikolojik danışmanlık ve rehberlik bölümlerinden mezun olur. Lisans eğitimleri boyunca danışma kuramları, bireysel ve grup danışmanlığı, görüşme teknikleri ve gelişim psikolojisi gibi dersler alır; eğitimlerinin önemli bir kısmı uygulamalı danışmanlık çalışmalarından oluşur.
Okullarda rehber öğretmen olarak, danışmanlık merkezlerinde ya da serbest çalışarak bireylerle çalışabilirler. Kaygı, stres, ilişkiler, özgüven ve yaşam geçişleri gibi konularda kişinin kendini anlamasına ve baş etme becerileri geliştirmesine destek olurlar.
Psikolog ve klinik psikolog kimdir?
Psikologlar, fen edebiyat veya insan ve toplum bilimleri fakültelerinin psikoloji bölümlerinden mezun olur. Türkiye'de “psikolog” unvanını yalnızca psikoloji lisans mezunları kullanabilir. Bu nedenle bir psikolojik danışmanın kendini psikolog olarak tanıtması doğru değildir.
Klinik psikologlar ise psikoloji lisansının ardından klinik psikoloji alanında yüksek lisans veya doktora yapmış uzmanlardır. Psikolojik değerlendirme ve test uygulamaları ile klinik tablolarla çalışma konusunda ek eğitim alırlar.
Psikiyatrist ne yapar?
Psikiyatristler tıp fakültesini bitirdikten sonra psikiyatri alanında uzmanlık eğitimi almış hekimlerdir. Ruhsal bozukluklarda tanı koyar, gerektiğinde ilaç tedavisi başlatır ve takip ederler.
Belirtiler ağırsa, günlük işlevler ciddi biçimde etkilenmişse ya da ilaç tedavisinin değerlendirilmesi gerekiyorsa ilk başvuru adresi psikiyatristtir. Psikolojik destek ile psikiyatrik tedavi çoğu zaman birlikte yürür.
Hangi durumda kime başvurmalı?
Unvan kadar önemli olan, uzmanın hangi eğitimleri aldığı, hangi konularda çalıştığı ve sizin başvuru konunuzla nasıl çalıştığıdır. Bunları ilk görüşmede sormaktan çekinmeyin.
- Yaşadığınız zorlanmayı anlamak, baş etme yolları geliştirmek ve düzenli konuşabileceğiniz bir alan istiyorsanız: psikolojik danışman veya psikolog
- Psikolojik test ve değerlendirme gerekiyorsa: klinik psikolog
- Tanı, ilaç tedavisi veya ağır belirtiler söz konusuysa: psikiyatrist
- Kendinize ya da başkasına zarar verme riski varsa: 112 veya en yakın acil servis
Psikoterapist ayrı bir meslek mi?
Türkiye'de “psikoterapist” ayrı bir lisans bölümü değildir. Farklı meslek gruplarından uzmanlar mezuniyet sonrasında bilişsel davranışçı terapi, şema terapi veya kabul ve kararlılık terapisi gibi yaklaşımlarda eğitim alır. Bu nedenle bir uzmanla görüşmeden önce aldığı eğitimleri ve sertifikalarını incelemek iyi bir yoldur.
Sık sorulan sorular
Psikolojik danışman terapi yapabilir mi?
Psikolojik danışmanlar, lisans eğitimleri ve mezuniyet sonrası aldıkları eğitimler doğrultusunda bireysel danışmanlık görüşmeleri yürütür. Tanı koymak ve ilaç tedavisi ise psikiyatristin alanıdır. Bir uzmanla çalışmadan önce aldığı eğitimleri sorabilirsiniz.
Online psikolog ile online psikolojik danışman aynı şey mi?
Hayır. İkisi farklı lisans bölümlerinden mezun olur ve farklı unvanlar kullanır. İnternette “online psikolog” diye arama yapan birçok kişi aslında online psikolojik destek arıyordur; bu desteği psikolojik danışmanlar da sunabilir.
Psikiyatriste gitmeden önce terapiye başlayabilir miyim?
Belirtileriniz hafif veya orta düzeydeyse ve acil bir risk yoksa psikolojik destekle başlayabilirsiniz. Görüşmeler sırasında hekim değerlendirmesinin gerekli olduğu düşünülürse bu konu açıkça konuşulur ve yönlendirme yapılır.
Kaynak ve ileri okuma
Kaynaklar genel bilgilendirme için verilmiştir. Farklı ülkelerdeki hizmet ve başvuru koşulları Türkiye'dekilerden farklı olabilir.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Kişisel değerlendirme, tanı veya tedavi yerine geçmez. Size uygun destek için bir uzmana başvurabilirsiniz.
Ondokuz Mayıs Üniversitesi Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik mezunu; İstanbul Üniversitesi'nde Havacılık Psikolojisi yüksek lisansına devam ediyor. Yetişkinlerle online bireysel görüşmeler yürütür.